Ανολοκλήρωτη παραμένει η διαδικασία ελέγχου της σεισμικής ασφάλειας των σχολικών κτιρίων στην Πάτρα καθώς, παρά την ολοκλήρωση του πρωτοβάθμιου ελέγχου από τον Δήμο Πατρέων το 2024, δεν έχει ακόμη αποσταλεί η βαθμονόμηση του Οργανισμού Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας (ΟΑΣΠ) για το σύνολο των σχολικών και δημοτικών κτιρίων.
Την ίδια ώρα, η ανάγκη για δευτεροβάθμιους και τριτοβάθμιους ελέγχους παραμένει επιτακτική, με την Αντιδήμαρχο Παιδείας Κατερίνα Σίμου να επισημαίνει ότι δεν έχει προβλεφθεί κρατική χρηματοδότηση για την ολοκλήρωσή τους.
Το ζήτημα της αντισεισμικής προστασίας των σχολείων επανέρχεται στο προσκήνιο, με αφορμή και τα περιστατικά φθορών που καταγράφονται σε σχολικές υποδομές της πόλης. Η πτώση σοβάδων στο 6ο σχολείο, οι εργασίες αποκατάστασης που βρίσκονται σε εξέλιξη, αλλά και οι παρεμβάσεις που χρειάστηκε να γίνουν σε άλλες σχολικές μονάδες, επαναφέρουν ένα κρίσιμο ερώτημα: Πόσο ασφαλή είναι τα σχολικά κτίρια στα οποία καθημερινά βρίσκονται χιλιάδες μαθητές και εκπαιδευτικοί;
Η απάντηση δεν μπορεί να δοθεί μόνο μέσα από τις επιμέρους επισκευές ή τις παρεμβάσεις συντήρησης. Απαιτείται συνολική αξιολόγηση των κτιριακών υποδομών, με ολοκλήρωση όλων των προβλεπόμενων σταδίων αντισεισμικού ελέγχου, ώστε να υπάρχει σαφής εικόνα για την κατάσταση κάθε σχολείου και τις ανάγκες που πρέπει να καλυφθούν.
Από το 2024 στον ΟΑΣΠ τα δελτία ελέγχου

Όπως εξηγεί η Αντιδήμαρχος Παιδείας Κατερίνα Σίμου στο Patrapress.gr, ο πρωτοβάθμιος αντισεισμικός έλεγχος, δηλαδή ο ταχύς οπτικός και μακροσκοπικός έλεγχος των σχολικών κτιρίων, έχει ολοκληρωθεί από την πλευρά του Δήμου Πατρέων ήδη από το 2024.
Η διαδικασία χρηματοδοτήθηκε κατά 60% από το πρόγραμμα «ΑΝΤΩΝΗΣ ΤΡΙΤΣΗΣ» και κατά 40% από ίδιους πόρους του Δήμου Πατρέων. Τα ειδικά δελτία που συμπληρώθηκαν κατατέθηκαν στον Οργανισμό Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας, ο οποίος έχει αναλάβει την επεξεργασία και τη βαθμονόμηση των στοιχείων.
Ωστόσο, υπάρχει μία σημαντική εκκρεμότητα. Μέχρι σήμερα δεν έχει αποσταλεί στον Δήμο η βαθμονόμηση για το σύνολο των κτιρίων, σχολικών και δημοτικών, με αποτέλεσμα να μην έχει ολοκληρωθεί η συγκεκριμένη διαδικασία αξιολόγησης.
Η καθυστέρηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς από τα αποτελέσματα του πρώτου ελέγχου εξαρτάται η ιεράρχηση των επόμενων ενεργειών και ο προσδιορισμός των κτιρίων στα οποία πρέπει να δοθεί προτεραιότητα.
Τι δείχνει και τι δεν πιστοποιεί ο πρωτοβάθμιος έλεγχος
Ένα στοιχείο που έχει ιδιαίτερη σημασία είναι ότι ο πρωτοβάθμιος έλεγχος δεν πρέπει να συγχέεται με την πιστοποίηση της στατικής και αντισεισμικής επάρκειας ενός κτιρίου.
Όπως διευκρινίζει η Κατερίνα Σίμου, ο ταχύς οπτικός έλεγχος δεν αποτελεί ούτε έλεγχο στατικής – αντισεισμικής επάρκειας ούτε έλεγχο καταλληλότητας για χρήση. Πρόκειται για το πρώτο στάδιο μιας ευρύτερης διαδικασίας, το οποίο αποτυπώνει τη σειρά προτεραιότητας με την οποία πρέπει να ελεγχθούν τα σχολικά κτίρια.
Στη συνέχεια προβλέπονται ο δευτεροβάθμιος και ο τριτοβάθμιος αντισεισμικός έλεγχος. Μέσα από αυτά τα στάδια θα πρέπει να εξαχθούν ολοκληρωμένα συμπεράσματα για το εάν υπάρχει επικινδυνότητα σε ένα κτίριο, ποιο είναι το μέγεθός της και ποιες παρεμβάσεις απαιτούνται για την αντιμετώπισή της.
Επομένως, η ολοκλήρωση του πρωτοβάθμιου ελέγχου δεν σημαίνει ότι τα σχολεία έχουν λάβει πιστοποίηση αντισεισμικής ασφάλειας. Η ουσιαστική αξιολόγηση της κατάστασης των κτιρίων προϋποθέτει την ολοκλήρωση και των επόμενων δύο σταδίων, τα οποία παραμένουν ζητούμενο.
Σχολεία προ του 1985 και χωρίς κρατική χρηματοδότηση

Η ανάγκη να προχωρήσει η διαδικασία αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα εάν ληφθεί υπόψη η παλαιότητα σημαντικού αριθμού σχολικών υποδομών.
Σύμφωνα με την Αντιδήμαρχο Παιδείας, ολόκληρες σχολικές μονάδες ή τμήματα σχολικών συγκροτημάτων έχουν ανεγερθεί πριν από το 1985, γεγονός που καθιστά αναγκαία την ολοκλήρωση των δευτεροβάθμιων και τριτοβάθμιων ελέγχων σε όλες τις σχολικές μονάδες.
Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν είναι μόνο τεχνικό και επιστημονικό, αλλά και οικονομικό. Όπως επισημαίνει η ίδια, για την ολοκλήρωση των επόμενων σταδίων αντισεισμικού ελέγχου δεν έχει προβλεφθεί καμία χρηματοδότηση από το κράτος.
Έτσι, ενώ ο Δήμος έχει ολοκληρώσει τη δική του συμμετοχή στο πρώτο στάδιο, η διαδικασία για την πλήρη αποτύπωση της αντισεισμικής κατάστασης των σχολείων χρειάζεται να προχωρήσει με πρόσθετους πόρους και οργανωμένο σχεδιασμό.
Το ζήτημα δεν αφορά μόνο την Πάτρα, καθώς ανάλογες ανάγκες υπάρχουν σε σχολικές υποδομές σε ολόκληρη τη χώρα. Ωστόσο, για μία πόλη με μεγάλο αριθμό σχολικών μονάδων και κτίρια διαφορετικών περιόδων κατασκευής, η ολοκλήρωση των ελέγχων αποτελεί βασική προϋπόθεση για τον σχεδιασμό των αναγκαίων παρεμβάσεων.
Πτώση σοβάδων και προβλήματα στις σχολικές αίθουσες
Την ίδια ώρα, η κατάσταση των σχολικών υποδομών δεν αποτυπώνεται μόνο στα ειδικά δελτία και στις τεχνικές εκθέσεις. Τα περιστατικά φθορών που καταγράφονται κατά καιρούς αναδεικνύουν τις καθημερινές ανάγκες συντήρησης και επισκευής.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του 6ου σχολείου, όπου η πτώση σοβάδων οδήγησε στην έναρξη εργασιών αποκατάστασης και στον προγραμματισμό προληπτικών παρεμβάσεων στο σύνολο των οροφών. Μέχρι να ολοκληρωθούν οι απαραίτητες εργασίες, οι μαθητές πραγματοποιούν τα μαθήματά τους σε άλλες αίθουσες, ενώ δεν έχει ανακοινωθεί συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα επιστροφής στις αρχικές αίθουσες.
Παράλληλα, στο 7ο σχολείο της πόλης αποκαταστάθηκε βλάβη σε αισθητήρα, μετά την αναμονή για την προμήθεια των απαραίτητων ανταλλακτικών.
Τα περιστατικά αυτά δεν αποτελούν από μόνα τους ένδειξη στατικής ή αντισεισμικής ανεπάρκειας των συγκεκριμένων κτιρίων. Αναδεικνύουν, όμως, την ανάγκη για συνεχή παρακολούθηση της κατάστασης των σχολικών εγκαταστάσεων και έγκαιρη αντιμετώπιση των προβλημάτων.
Το αίτημα για παρεμβάσεις μεγάλης κλίμακας
Η Αντιδήμαρχος Παιδείας θέτει, πέρα από το ζήτημα των αντισεισμικών ελέγχων, και τη συνολικότερη ανάγκη αναβάθμισης των σχολικών υποδομών.
Όπως υπογραμμίζει, τα σχολεία της Πάτρας, όπως και ολόκληρης της χώρας, χρειάζονται άμεσα παρεμβάσεις μεγάλης κλίμακας, με ευθύνη του κράτους, για επισκευές και συντηρήσεις.
Παράλληλα, επισημαίνει την ανάγκη να πραγματοποιούνται περιοδικοί έλεγχοι από μόνιμο εξειδικευμένο επιστημονικό προσωπικό, ενώ ζητά τη στελέχωση της ΚΤΥΠ (πρώην ΟΣΚ) με όλο το αναγκαίο μόνιμο προσωπικό, προκειμένου να μπορεί να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις που υπάρχουν για τις σχολικές εγκαταστάσεις.
Στο ίδιο πλαίσιο, θέτει ως απαραίτητη προϋπόθεση την άμεση και γενναία χρηματοδότηση των Δήμων, αλλά και τη στελέχωσή τους με το αναγκαίο προσωπικό, ώστε να μπορούν να παρεμβαίνουν αποτελεσματικά στις καθημερινές ανάγκες των σχολείων.
Το ζητούμενο, επομένως, δεν περιορίζεται στην ολοκλήρωση μιας διοικητικής διαδικασίας ή στην αποκατάσταση μιας φθοράς όταν αυτή εμφανιστεί. Είναι η διαμόρφωση ενός σταθερού πλαισίου πρόληψης, ελέγχου και συντήρησης, που θα επιτρέπει την έγκαιρη αναγνώριση των κινδύνων και την αντιμετώπισή τους.
Γιατί η ασφάλεια των μαθητών και των εκπαιδευτικών δεν μπορεί να εξαρτάται από την εμφάνιση ενός προβλήματος ή από την επόμενη διαθέσιμη χρηματοδότηση. Η αντισεισμική θωράκιση των σχολείων απαιτεί ολοκληρωμένους ελέγχους, σαφές χρονοδιάγραμμα παρεμβάσεων και εξασφαλισμένους πόρους. Και αυτή είναι μια εκκρεμότητα που παραμένει ανοιχτή για την Πάτρα.






