Στην συνεδρίαση λογοδοσίας του Δημοτικού Συμβουλίου της Πάτρας, απαντώντας σε ερωτήσεις δημοτικών συμβούλων της αντιπολίτευσης που αφορούσαν τη διαχείριση στραγγισμάτων και τις υποδομές της Ξερόλακκας, οι υπηρεσίες του Δήμου αναφέρουν τα εξής:
ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΕΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΙ
1. Από το 2014 ο φορέας διαχείρισης των απορριμμάτων (αρχικά ο 1ος Αναγκαστικός Σύνδεσμος Διαχείρισης Απορριμμάτων και τώρα ο ΣΥΔΙΣΑ) σε συνεργασία με το Δήμο Πατρέων συνάπτει κάθε χρόνο ετήσιες συμβάσεις παροχής υπηρεσιών με το Πανεπιστήμιο Πατρών (Τμήμα Χημικών Μηχανικών, υπεύθυνος καθηγητής κ. Κορνάρος Μιχάλης) για τη διενέργεια δειγματοληψιών και μετρήσεων στο ΧΥΤΑ Πατρών. Οι συμβάσεις αυτές γίνονται σύμφωνα με τα οριζόμενα στους περιβαλλοντικούς όρους της Απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων και στο πρόγραμμα παρακολούθησης της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων. Από το 2020 και σύμφωνα με τα οριζόμενα στην ΑΕΠΟ του ΧΥΤΑ Ξερόλακκας, η σύμβαση με το Πανεπιστήμιο Πατρών περιλαμβάνει τις εξής δειγματοληψίες και την διενέργεια των μετρήσεων για τις φυσικοχημικές παραμέτρους, όπως ορίζονται από τη σχετική νομοθεσία:
‒12 αέρια δείγματα (1 κάθε μήνα).
‒16 δείγματα επιφανειακών υδάτων (4 δείγματα κάθε τρίμηνο).
‒8 δείγματα υπόγειων υδάτων (4 δείγματα κάθε εξάμηνο).
‒8 δείγματα στραγγισμάτων από το πρανές εντός του ΧΥΤΑ (2 δείγματα κάθε τρίμηνο).
‒1 δείγμα εδάφους (1 δείγμα κάθε έτος).
Τα δείγματα των επιφανειακών υδάτων αφορούν σε δειγματοληψίες που γίνονται στο ποταμό Μείλιχο.
Επίσης από το 2018 και μετά με εξαίρεση το έτος 2024, δειγματοληψίες και μετρήσεις πραγματοποιεί και η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας (Δ/νση ΠΕΧΩΣΧ – Τμήμα Υδροοικονομίας) στο πλαίσιο του προγράμματος παρακολούθησης όλων των ΧΥΤΑ της Δυτικής Ελλάδας, σε συχνότητα 2 φορές ανά έτος.
2. Τα αποτελέσματα των αναλύσεων των δειγμάτων υπάρχουν στο αρχείο της υπηρεσίας και είναι στη διάθεση όλων των ενδιαφερόμενων. Τα αποτελέσματα αυτά αξιολογούνται από την υπηρεσία σε συνεργασία με τις υπόλοιπες υπηρεσίες και τους συνεργαζόμενους φορείς και λαμβάνονται υπ΄ όψη στο σχεδιασμό και στη λήψη των αποφάσεων για τις παρεμβάσεις τα νέα έργα που απαιτούνται στην λειτουργία του ΧΥΤΑ και στη διαχείριση των απορριμμάτων. Το γενικό συμπέρασμα είναι ότι δεν υπάρχει μόνιμη και σημαντική επιβάρυνση της ποιότητας του νερού του υπόγειου υδροφόρου ορίζοντα και των επιφανειακών υδάτων από την λειτουργία του ΧΥΤΑ (εκτός των έκτακτων και μεμονωμένων περιπτώσεων διαρροών λόγω ατυχημάτων και προσωρινής δυσλειτουργίας).
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΡΑΓΓΙΣΜΑΤΩΝ
📍 ⏳ Δείτε και άλλες ειδήσεις για ΔΗΜΟΣ ΠΑΤΡΕΩΝ
1. Το σύστημα συλλογής των υγρών στραγγισμάτων του ΧΥΤΑ συλλέγει όλα τα υγρά στραγγίσματα του κυττάρου ταφής των απορριμμάτων και τα οδηγεί αρχικά στις δεξαμενές εξισορρόπησης και φυσικής καθίζησης και στη συνέχεια μέσω του συνδετήριου κλειστού αγωγού στο δίκτυο αποχέτευσης της ΔΕΥΑΠ.
Πρόκειται για ένα μεγάλο δίκτυο που αποτελείται από κλειστούς σωλήνες διαφόρων αγωγών αλλά και κλειστών στραγγιστηρίων συλλογής και ανοικτών αυλάκων. Το μήκος του δικτύου εκτιμάται ότι είναι μήκους 3.000 μέτρων περίπου κλειστών αγωγών και 2.000 μέτρων περίπου των στραγγιστηρίων και των ανοικτών αυλάκων. Η κατασκευή του δικτύου άρχισε με την κατασκευή του ΧΥΤΑ και στην συνέχεια γίνονται επεκτάσεις και συμπληρωματικές εργασίες στο δίκτυο, ανάλογα με τις ανάγκες και τη μορφολογία του χώρου.
Παρά το γεγονός ότι μεγάλο μέρος του δικτύου έχει κατασκευαστεί πριν από πολλά χρόνια, η λειτουργία του είναι πολύ αποτελεσματική. Όλα τα χρόνια της λειτουργίας του ΧΥΤΑ και ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια το προσωπικό του Δήμου Πατρέων σε συνεργασία με το ΣΥΔΙΣΑ, εκτελεί συνεχώς εργασίες συντήρησης, καθαρισμού και επισκευών στο δίκτυο συλλογής και διαχείρισης των στραγγισμάτων. Σε μεγάλο μέρος του κυττάρου ταφής, όπου το επιτρέπει η διαμόρφωση του χώρου και η εξέλιξη της πορείας του κυττάρου ταφής, έχουν κατασκευαστεί κλειστά στραγγιστήρια συλλογής στραγγισμάτων (στο νότιο πρανές έχουν ολοκληρωθεί).
Λόγω της μεγάλης ηλικίας του δικτύου είναι συχνό το φαινόμενο της εμφάνισης περιστατικών διαρροής στραγγισμάτων λόγω ατυχημάτων θραύσης ή έμφραξης των αγωγών, οι οποίες αντιμετωπίζονται άμεσα από το προσωπικό του ΧΥΤΑ. Τα φαινόμενα αυτά ήταν πολύ έντονα μετά την καταστροφική πυρκαγιά της 12ης Αυγούστου 2025, η οποία έπληξε το κύτταρο ταφής του ΧΥΤΑ και προκάλεσε μεγάλες ζημιές κυρίως στους πλαστικούς αγωγούς του δικτύου συλλογής στραγγισμάτων. Λόγω των ζημιών αυτών και σε συνδυασμό με τις έντονες βροχοπτώσεις που ακολούθησαν, υπήρξε μία περίοδος εμφάνισης αρκετών διαρροών από το σύστημα, οι οποίες αντιμετωπίστηκαν και επιδιορθώθηκαν από το προσωπικό του δήμου και τις συνεργαζόμενες επιχειρήσεις.
Στην παρούσα φάση μπορούμε να πούμε ότι σύστημα συλλογής και διαχείρισης των υγρών στραγγισμάτων του ΧΥΤΑ Ξερόλακκας είναι σε πολύ καλή κατάσταση και ήδη έχουν ξεκινήσει οι εργασίες για την βελτίωση της λειτουργίας του.
2. Οι σωληνώσεις κάτω από τον όγκο των απορριμμάτων πολύ δύσκολο να αντικατασταθούν ή επισκευαστούν καθώς κάτι τέτοιο απαιτεί την απομάκρυνση του όγκου των απορριμμάτων που καλύπτει τους αγωγούς αυτούς. Για το λόγο αυτό η κατασκευή του δικτύου συλλογής στον πυθμένα του κυττάρου ταφής γίνεται με μεγάλη προσοχή, σύμφωνα με όλες τις διεθνώς εφαρμοζόμενες τεχνικές, και με την τεχνογνωσία που έχει αποκτήσει το προσωπικό του ΧΥΤΑ, προκειμένου να εξασφαλιστεί η ομαλή και αποτελεσματική λειτουργία του για όλο το χρόνο λειτουργίας του ΧΥΤΑ. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις όπου υπάρχει κίνδυνος συσσώρευσης μεγάλης ποσότητας υγρών στραγγισμάτων που θέτει σε κίνδυνο την ευστάθεια των πρανών του κυττάρου ταφής, εκτελούνται εργασίες απομάκρυνσης πρώτα των απορριμμάτων για την αποκάλυψη των υπόγειων αγωγών και των στραγγιστηρίων και στην συνέχεια γίνεται η επισκευή ή η αντικατάστασή τους, ανάλογα με την περίπτωση (όπως εκτιμάται από την υπηρεσία).
3. Το πρόστιμο των 9.936,00 € που επιβλήθηκε στο Δήμο Πατρέων από την Π.Δ.Ε. αφορά στο περιστατικό διαρροής των στραγγισμάτων στο Μείλιχο ποταμό που σημειώθηκε την 24-10-2025. Το κλιμάκιο της Π.Δ.Ε. στην αυτοψία που έκανε διαπίστωσε την διαρροή, συνέλλεξε δείγμα και ενημερώθηκε από το προσωπικό του ΧΥΤΑ για τις ζημιές που είχε υποστεί το σύστημα συλλογής των στραγγισμάτων από την πυρκαγιά που είχε πλήξει το ΧΥΤΑ. Όπως αναφέραμε και στο έγγραφο της απολογίας της παράβασης οι διαρροές σε ένα σύστημα είναι αδύνατο να εντοπιστούν εκ των προτέρων, και εντοπίζονται μόνο αφού γίνει ορατή η διαρροή. Το γεγονός αυτό σε συνδυασμό με το μόνιμο πρόβλημα της έλλειψης προσωπικού στο Δήμο Πατρέων, κάποιες φορές (όπως έγινε και στο περιστατικό της 24/12/2025) δεν μας δίνει την δυνατότητα του άμεσου εντοπισμού τόσο του προβλήματος όσο και της αιτίας που το δημιούργησε. Για το λόγο αυτό σημειώθηκε το περιστατικό της ρύπανσης λόγω της διαρροής των στραγγισμάτων και σε συνδυασμό με κάποια άλλα επιμέρους προβλήματα που προέκυψαν στο ΧΥΤΑ, κυρίως λόγω των ζημιών της πυρκαγιάς, είχαμε ως αποτέλεσμα την επιβολή του προβλεπόμενου από το νόμο προστίμου.
1. Όπως αναφέρθηκε ήδη το σύστημα συλλογής και επεξεργασίας στραγγισμάτων μετά τις εργασίες συντήρησης και επισκευής των ζημιών από την πυρκαγιά λειτουργεί πλέον κανονικά.
Ενημερωτικά σας αναφέρουμε ότι κάθε χρόνο εκτελούνται εργασίες συντήρησης, επισκευής και καθαρισμού του δικτύου συλλογής στραγγισμάτων αλλά και του αγωγού σύνδεσης με το δίκτυο της ΔΕΥΑΠ. Επίσης έχουν ξεκινήσει οι εργασίες βελτίωσης του δικτύου συλλογής και διαχείρισης των υγρών στραγγισμάτων. Επιπλέον το προηγούμενο καλοκαίρι είχε ξεκινήσει συνεργασία με ιδιωτική επιχείρηση, για την πιλοτική εφαρμογή συστήματος χημικής επεξεργασίας των συλλεγόμενων στραγγισμάτων, με στόχο την αύξηση καθίζησης των αιωρούμενων συστατικών των υγρών στραγγισμάτων. Η διαδικασία αυτή είχε διακοπεί λόγω της πυρκαγιάς και σύντομα θα ξεκινήσει και πάλι.
Όπως ήδη αναφέραμε αρκετές φορές έχουμε την εμφάνιση περιστατικών διαρροής στραγγισμάτων λόγω έμφραξης των αγωγών ή λόγω διάτρησης ή θραύσης των σωλήνων του συστήματος. Το διαθέσιμο προσωπικό του ΧΥΤΑ, το οποίο λόγω της μεγάλης μείωσης του αριθμού των υπαλλήλων του Δήμου Πατρέων, είναι δυστυχώς πολύ περιορισμένο, βρίσκεται σε ετοιμότητα για τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση των διαρροών και των λοιπών προβλημάτων που μπορούν να παρουσιαστούν.
2. Κατά την περίοδο των έντονων βροχοπτώσεων κυρίως την χειμερινή περίοδο, καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε το εξής πρόβλημα: Οι ανοικτοί αύλακες του δικτύου συλλογής στραγγισμάτων, εκτός από τα στραγγίσματα συλλέγουν και τις ποσότητες των ομβρίων υδάτων που ρέουν στα πρανή. Αν η βροχόπτωση είναι έντονη και οι ποσότητες αυτές είναι πολύ μεγάλες, τότε οι ανοικτοί αγωγοί πληρούνται και ξεχειλίζουν και τα όμβρια ύδατα ακολουθούν ανεξέλεγκτη ροή, ανάλογα με τη μορφολογία του εδάφους και καταλήγουν στον ποταμό Μείλιχο. Στην περίπτωση αυτή η περιβαλλοντική επιβάρυνση είναι παροδική καθώς διαρκεί όσο η βροχόπτωση και μέτριας έντασης, καθώς έχουμε μεγάλο όγκο όμβριων υδάτων και διαλυμένη μέσα σε αυτόν μικρή ποσότητα στραγγισμάτων του ΧΥΤΑ με αποτέλεσμα οι συγκεντρώσεις των διαλυμένων ουσιών να είναι πολύ μικρές και ελάχιστα επιβαρυντικές για το περιβάλλον.
Στην περίπτωση αυτοί τα συνεργεία του Δήμου Πατρέων βρίσκονται σε ετοιμότητα έτσι ώστε να καταφέρουν, το συντομότερο δυνατό μετά το τέλος της βροχόπτωσης να επιδιορθώσουν πιθανές βλάβες από φαινόμενα διάβρωσης και έμφραξης στους ανοικτούς αγωγούς που θα οδηγήσουν σε διαρροή στραγγισμάτων. Αν οι βροχοπτώσεις είναι πολύ έντονες και μακράς διάρκειας είναι πιθανό να μην καταφέρουμε να επιδιορθώσουμε άμεσα όλες αυτές τις ζημιές και να σημειωθούν μικρές διαρροές. Το προσωπικό του ΧΥΤΑ όμως έχει αποκτήσει μεγάλη εμπειρία και μπορεί αν δράσει στοχευμένα προκειμένου να αποκατασταθούν άμεσα τα προβλήματα.
ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ
1. Μέχρι σήμερα δεν έχει γίνει εκτίμηση κινδύνου για τις καλλιέργειες και την κτηνοτροφία καθώς μέχρι σήμερα δεν έχει τεθεί τέτοιο θέμα ούτε από τις αρμόδιες υπηρεσίες (Δ/νση Γεωργίας και κτηνοτροφίας), αλλά ούτε από αγροτικούς συλλόγους ή μεμονωμένους παραγωγούς.
2. Οι πολίτες και οι ντόπιοι παραγωγοί είναι γνώστες της κατάστασης και είμαστε πάντα σε διαρκή επικοινωνία μαζί τους. Οι κάτοικοι της περιοχής αναγνωρίζουν την μεγάλη βελτίωση που έχει σημειωθεί τα τελευταία χρόνια στην λειτουργία του ΧΥΤΑ Ξερόλακκας, καθώς έχουν μειωθεί πάρα πολύ τα προβλήματα που υπήρχαν στην περιοχή προηγούμενες δεκαετίες λόγω του ΧΥΤΑ. Η εικόνα του ΧΥΤΑ είναι πάρα πολύ καλή, δεν υπάρχουν ακάλυπτες ποσότητες απορριμμάτων, έχουν μειωθεί στο ελάχιστο οι δυσάρεστες οσμές και οι διαρροές στραγγισμάτων εμφανίζονται αραιά μόνο σε έκτακτες περιπτώσεων βλαβών και λοιπών δυσλειτουργιών. Η επικοινωνία με τους κατοίκους είναι διαρκής όπως και η συνεργασία τόσο με τους ιδιώτες όσο και με τους συλλόγους και τα τοπικά αιρετά όργανα, τα οποία ως γνώστες των προβλημάτων προτείνουν πολλές φορές και ουσιαστικές και ρεαλιστικές λύσεις.
ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΔΗΜΟΥ ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ
1. Ο Δήμος Πατρέων την τελευταία δεκαετία έχει εκτελέσει πάρα πολλά έργα για την βελτίωση τόσο της λειτουργίας του ΧΥΤΑ Ξερόλακκας όσο και για την βελτίωση της συνολικής διαχείρισης των απορριμμάτων, παρά τα προβλήματα που έχει να αντιμετωπίσει λόγω της μείωσης της χρηματοδότησης από την πολιτεία και κυρίως λόγω της μείωσης του προσωπικού. Η υγειονομική ταφή των απορριμμάτων εκτελείται σύμφωνα με τις όλες τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις και με τις πιο αποδοτικές και αποτελεσματικές τεχνικές. Όπως αναφέρθηκε γίνονται συνεχώς εργασίες συντήρησης, επισκευής, απόφραξης, επέκτασης και αναβάθμισης του δικτύου συλλογής και επεξεργασίας των υγρών στραγγισμάτων.
Επειδή ο ΧΥΤΑ λειτουργεί για περισσότερο από 3 δεκαετίες οι παρεμβάσεις έχουν να κάνουν κυρίως με την σταθεροποίηση και αποκατάσταση του αναγλύφου, την αντιπλημμυρική και αντιδιαβρωτική προστασία, την βελτίωση των οδών πρόσβασης και την δημιουργία επιμέρους συνθηκών για την αποτελεσματικότερη μελλοντική τελική αποκατάσταση του χώρου.
Η εικόνα και η λειτουργία του ΧΥΤΑ δεν έχει καμία σχέση με το παρελθόν και ακόμα και οι ζημιές από την πυρκαγιά του καλοκαιριού αντιμετωπίστηκαν σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα.
2. Το χρονοδιάγραμμα της οριστικής λύσης έχει να κάνει με την εφαρμογή και υλοποίηση όλων των δράσεων που αναφέρονται στο Τοπικό Σχέδιο Διαχείρισης Απορριμμάτων του Δήμου Πατρέων και στον Περιφερειακό Σχεδιασμό Διαχείρισης Αποβλήτων. Το σημαντικό σημείο του σχεδιασμού είναι η κατασκευή του εργοστασίου απορριμμάτων στο Φλόκα Αχαΐας, γεγονός που θα δώσει την δυνατότητα να σταματήσει η υγειονομική ταφή στην Ξερόλακκα και να προχωρήσουμε στο έργο της τελικής αποκατάστασης του ΧΥΤΑ.
Πρέπει να ξεκαθαριστεί ότι δεν υφίσταται συνεχόμενη και διαρκής ρύπανση, όπως γινόταν σε παλαιότερες περιόδους. Έχουμε την εμφάνιση κάποιων έκτακτων περιστατικών ρύπανσης λόγω διαρροής μικρής ή μεγαλύτερης ποσότητας στραγγισμάτων, μικρής χρονικής διάρκειας. Οι υπηρεσίες του Δήμου είναι σε ετοιμότητα για να επέμβουν με τα προβλήματα που έχουν ήδη αναφερθεί, λόγω της μείωσης της χρηματοδότησης και της έλλειψης προσωπικού. Είμαστε σε συνεργασία με εξειδικευμένες επιχειρήσεις για την αντιμετώπιση των προβλημάτων τόσο άμεσα θεραπευτικά όσο και για την εφαρμογή προληπτικών μέτρων. Ο Δήμος Πατρέων στις περιπτώσεις ρύπανσης έχει αντιδράσει άμεσα ξεπερνώντας γραφειοκρατικά προβλήματα και οικονομικές δυσκολίες με στόχο την προστασία του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας αλλά και της εικόνας της περιοχής.
Όπως αναφέρθηκε οι περιβαλλοντικές ζημιές είναι προσωρινές και αναστρέψιμες καθώς χαρακτηρίζονται από μικρή χρονική διάρκεια και από μικρή έως μέτρια ένταση, ενώ η πλήρης παύση τους επιτυγχάνεται αρκετά γρήγορα. Ως εκ τούτου είναι σαφές ότι το περιβάλλον έχει τη δυναμική να επανέλθει στην ομαλή λειτουργία και να αποκατασταθούν οι περιβαλλοντικές συνθήκες.
Σε σχέση με την αποκατάσταση του χώρου του ΧΥΤΑ μετά την παύση της λειτουργίας της υγειονομικής ταφής των απορριμμάτων, προς το παρόν εκτελούνται εργασίες μικρής κλίμακας προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα για σύντομο σχετικά χρονικό διάστημα, μέχρι να ξεκινήσει η διαδικασία της τελικής αποκατάστασης του κυττάρου ταφής.
Ακολουθήστε μας στις προτιμώμενες πηγές της Google:
