Τρόπους για να ενισχύσει την αμυντική ικανότητα της αναζητά η ηγεσία του ΝΑΤΟ, απέναντι στο ενδεχόμενο ρωσικής επίθεσης σε ευρωπαϊκό έδαφος, καθώς εντείνονται οι προειδοποιήσεις Ευρωπαίων αξιωματούχων για μια πιθανή στρατιωτική σύγκρουση με τη Ρωσία έως το 2029.
Ωστόσο, η διαμόρφωση μιας νέας στρατηγικής συνοδεύεται από σημαντικές δυσκολίες, καθώς το ΝΑΤΟ καλείται να επανεξετάσει τις προτεραιότητες και τον τρόπο λειτουργίας του. Η Συμμαχία, που ιδρύθηκε στις 4 Απριλίου 1949 με βασικό σκοπό την αποτροπή της σοβιετικής απειλής, διεύρυνε τη δράση της μετά την κατάρρευση της ΕΣΣΔ αναλαμβάνοντας επιχειρήσεις εκτός επικράτειας (όπως σε Αφγανιστάν και Ιράκ).
Σύμφωνα με δημοσίευμα του POLITICO, στο πλαίσιο αυτής της αναπροσαρμογής διαμορφώνεται ένα νέο μοντέλο, γνωστό ως «ΝΑΤΟ 3.0». Το μοντέλο αυτό δίνει απόλυτη προτεραιότητα στην ασφάλεια της Ευρώπης, με τους Ευρωπαίους συμμάχους να αναλαμβάνουν μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης, ανταποκρινόμενοι παράλληλα στις απαιτήσεις των ΗΠΑ.
Η πρόταση για το «ή»: Αλλαγή στρατηγικού σχεδιασμού στις στρατιωτικές δυνάμεις
Στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων βρίσκεται μια πρόταση που θα επιτρέπει στα κράτη-μέλη να επιλέγουν αν θα διαθέτουν τις απαιτούμενες στρατιωτικές δυνάμεις για την άμυνα της Ευρώπης ή για επιχειρήσεις διαχείρισης κρίσεων στο εξωτερικό, αντί να υποχρεούνται να καλύπτουν ταυτόχρονα και τις δύο αποστολές.
«Η πρόταση αντανακλά την πολύ σαφή αντίληψη ότι, ό,τι και να συμβεί, για το ΝΑΤΟ, ένα σοβαρό έκτακτο περιστατικό στην Ευρώπη θα υπερισχύει οποιωνδήποτε άλλων προτεραιοτήτων ή γεγονότων», δήλωσε η Καμίλ Γκραντ, πρώην αναπληρώτρια γενική γραμματέας του ΝΑΤΟ για τις αμυντικές επενδύσεις.
Οι διαπραγματεύσεις επικεντρώνονται στο έγγραφο των «Πολιτικών Κατευθυντήριων Οδηγιών», μέρος μιας τετραετούς διαδικασίας που θα κορυφωθεί με την έγκριση νέων απαιτήσεων στρατιωτικών δυνατοτήτων έως το 2029. Οι σύμμαχοι αναμένεται να καταλήξουν σε συμφωνία έως τον Φεβρουάριο.
Δημοσιονομικές πιέσεις και επιστροφή στις ρίζες της Συμμαχίας
Παράλληλα, οι αυξανόμενες δημοσιονομικές πιέσεις δυσκολεύουν τις συνομιλίες. Ανώτερος αξιωματούχος του ΝΑΤΟ υπογράμμισε ότι οι κυβερνήσεις θέλουν να βεβαιωθούν πως τα χρήματά τους δαπανώνται με σύνεση, ειδικά σε ένα γεωπολιτικό πλαίσιο όπου η Ρωσία ανασυγκροτείται.
Η αλλαγή αυτή δεν συνεπάγεται αυτομάτως ανατροπές στις υφιστάμενες επιχειρήσεις του ΝΑΤΟ στο εξωτερικό, όπως οι αποστολές στο Κοσσυφοπέδιο και το Ιράκ, όμως σηματοδοτεί μια σημαντική μεταβολή, καθώς η απαίτηση για ταυτόχρονη κάλυψη και των δύο σεναρίων ίσχυε για περισσότερες από δύο δεκαετίες.
Όπως δήλωσε η Οάνα Λουνγκέσκου, πρώην εκπρόσωπος Τύπου του ΝΑΤΟ:
«Το ΝΑΤΟ επιστρέφει στις ρίζες του. Είναι λογικό η κύρια προσπάθεια του ΝΑΤΟ, ως αμυντικής συμμαχίας, να είναι η αποτροπή μιας επιθετικής Ρωσίας και η διαφύλαξη της ασφάλειας της Ευρώπης, ειδικά τώρα που οι ΗΠΑ μειώνουν τη δέσμευσή τους».






