Η Ελλάδα δεν μπορεί να συνεχίσει να πορεύεται ως μια χώρα των μεγάλων κοινωνικών αντιθέσεων. Δεν μπορεί να μιλά για ανάπτυξη όταν η κοινωνία της διχάζεται καθημερινά ανάμεσα σε εκείνους που παλεύουν με αξιοπρέπεια για να τα βγάλουν πέρα και σε εκείνους που προχωρούν με «διαβατήριο» τις γνωριμίες, το επώνυμο και την κομματική εύνοια.
Δεν μπορεί να οικοδομηθεί μέλλον όταν για χιλιάδες νέους ανθρώπους η μόρφωση, η εργασία και η προσωπική προσπάθεια δεν επαρκούν, ενώ για άλλους αρκεί ένα τηλέφωνο, ένα επίθετο, μια οικογενειακή σχέση ή η ένταξη στον κομματικό «σωλήνα».
Οι νέοι «εγκλωβισμένοι» χωρίς προοπτική
Σε μια χώρα που θέλει να αποκαλείται «ευρωπαϊκή», χιλιάδες νέοι εξακολουθούν να μένουν στο παιδικό τους δωμάτιο.
Όχι γιατί δεν θέλουν να ανεξαρτητοποιηθούν.
Όχι γιατί δεν έχουν όνειρα.
Αλλά γιατί οι μισθοί δεν φτάνουν, το κόστος στέγασης έχει εκτοξευθεί και η καθημερινότητα γίνεται όλο και πιο ακριβή.
Η αγοραστική δύναμη των Ελλήνων παραμένει στις τελευταίες θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό σημαίνει πως ο μισθός τελειώνει πριν τελειώσει ο μήνας.
Νέοι με πτυχία, μεταπτυχιακά, ξένες γλώσσες, με εμπειρία και διάθεση για δουλειά, βρίσκονται απέναντι σε μια αγορά που συχνά απαιτεί τα πάντα και προσφέρει τα ελάχιστα.
Και το πιο πικρό; Βλέπουν δίπλα τους να ανεβαίνουν άλλοι, όχι επειδή άξιζαν περισσότερο, αλλά επειδή είχαν “άκρες”.
Οι συνταξιούχοι της προσφοράς και της εγκατάλειψης
Την ίδια ώρα, άνθρωποι που εργάστηκαν επί δεκαετίες, που πλήρωσαν εισφορές, φόρους και στήριξαν οικογένειες, λαμβάνουν σήμερα συντάξεις που σε πολλές περιπτώσεις βρίσκονται κάτω ακόμη και από τον κατώτατο μισθό.
Η τρίτη ηλικία δεν ζητά προνόμια.
Ζητά αξιοπρέπεια.
Ζητά σεβασμό.
Μια πολιτεία που ξεχνά όλους όσοι την κράτησαν όρθια στις δύσκολες εποχές, χάνει τη μνήμη και την ηθική της βάση.
Οι λειτουργοί της κοινωνίας που δυσκολεύονται να επιβιώσουν
Αλήθεια, ποιο μήνυμα δίνεται στους εκπαιδευτικούς των 800 ευρώ, που διορίζονται μακριά από τον τόπο τους και καλούνται να πληρώνουν 400 και 500 ευρώ ενοίκιο για να διδάξουν τα παιδιά μας;
Ποιο μήνυμα δίνεται στους γιατρούς που στέλνονται σε νησιά ή απομακρυσμένες περιοχές και αδυνατούν να βρουν κατοικία;
Σε ανθρώπους που πολλές φορές αναγκάζονται να διαμένουν προσωρινά, σε ακατάλληλες συνθήκες ή ακόμη και μέσα στα αυτοκίνητά τους, την ίδια ώρα που προσφέρουν υπηρεσίες υγείας σε μόνιμους κατοίκους και επισκέπτες της χώρας;
Αυτό δεν είναι οργανωμένο κράτος.
Είναι εγκατάλειψη των βασικών πυλώνων της κοινωνίας.
Οι μικρομεσαίοι στο περιθώριο
Η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα αποτέλεσε ιστορικά τη ραχοκοκαλιά της ελληνικής οικονομίας.
Σήμερα, όμως, χιλιάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις δυσκολεύονται να χρηματοδοτηθούν, να δανειστούν, να επενδύσουν και να αναπτυχθούν. Δεν μπορούν καν να περάσουν το κατώφλι των τραπεζικών ιδρυμάτων.
Την ίδια ώρα, κονδύλια, απευθείας αναθέσεις, δημόσιες συμβάσεις και πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης συχνά καταλήγουν στους γνωστούς, στους λίγους, στους ήδη ισχυρούς.
Αυτή δεν είναι ελεύθερη οικονομία.
Είναι οικονομία προνομίων.
Τα παιδιά της προσπάθειας και παιδιά του κομματικού «σωλήνα»
Εδώ βρίσκεται, ίσως, η βαθύτερη πληγή της κοινωνίας.
Από τη μία πλευρά, νέοι άνθρωποι σπουδάζουν, αγωνίζονται, αποκτούν πτυχία, μεταπτυχιακά, πιστοποιήσεις και παλεύουν τίμια να σταθούν στα πόδια τους.
Από την άλλη, υπάρχουν τα παιδιά του κομματικού «σωλήνα».
Τα παιδιά του «επωνύμου».
Τα παιδιά της συγγένειας.
Εκείνοι που αναρριχώνται σε θέσεις ευθύνης, σε κυβερνητικά γραφεία, σε δημόσιους φορείς, σε οργανισμούς του ευρύτερου δημόσιου τομέα, όχι επειδή ξεχώρισαν με την αξία τους, αλλά επειδή διέθεταν το σωστό επίθετο, τη «σωστή» κομματική ταυτότητα, τον «σωστό» κουμπάρο, τον «σωστό» συγγενή.
Πρόσωπα που εξασφαλίζουν θέσεις και εισόδημα χρηματοδοτούμενο από τους φόρους των πολιτών, χωρίς να έχουν δοκιμαστεί ποτέ στην πραγματική αξιολόγηση, στον ανταγωνισμό και στην κοινωνική λογοδοσία.
Είναι αυτή η κοινωνία που θέλουμε; Μια κοινωνία που επιβραβεύει τους χειροκροτητές, τους κόλακες και τα παιδιά του κομματικού «σωλήνα»; Εκείνους που αξιοποιούνται σε κυβερνητικές θέσεις, στο Δημόσιο ή σε οργανισμούς του ευρύτερου δημόσιου τομέα, όχι λόγω αξίας και ικανότητας, αλλά λόγω πρόσβασης και διασυνδέσεων;
Πρόσωπα που χτίζουν καριέρα από το χειροκρότημα στο «σωστό» πρόσωπο και μετατρέπουν την πολιτική εύνοια σε επαγγελματική αποκατάσταση με χρήματα των φορολογουμένων.
Και η κοινωνία το βλέπει.
Το καταλαβαίνει.
Το βιώνει.
Όταν το μήνυμα είναι λάθος
Ποιο μήνυμα λαμβάνει ο νέος που προσπαθεί όταν βλέπει να προηγείται, όχι ο άριστος, αλλά ο ημέτερος;
Ποιο μήνυμα λαμβάνει ο εργαζόμενος όταν αντιλαμβάνεται ότι η αφοσίωση, η συνέπεια και η παραγωγικότητα μετρούν λιγότερο από τις δημόσιες σχέσεις;
Ποιο μήνυμα λαμβάνει ο πολίτης όταν συνειδητοποιεί ότι σε πολλές περιπτώσεις η επιτυχία δεν είναι αποτέλεσμα κόπου, αλλά αποτέλεσμα πρόσβασης;
Θέμης Μπάκας
πολιτευτής Αχαΐας
