Οι επαναλαμβανόμενες πυρκαγιές γεννούν ερωτήματα που η Πολιτεία οφείλει να απαντήσει.
Ισονομία σημαίνει ίδιοι κανόνες, ίδιες υποχρεώσεις και ίδιες συνέπειες για όλους.
Όταν μια φωτιά ξεσπά μία φορά, μπορεί να είναι ένα μεμονωμένο περιστατικό. Όταν όμως οι φωτιές επαναλαμβάνονται στις ίδιες περιοχές, τότε η κοινωνία δικαιούται να απαιτεί απαντήσεις.
Στον Χάραδρο και τον Ριγανόκαμπο της Πάτρας έχουν καταγραφεί το τελευταίο διάστημα επανειλημμένα περιστατικά πυρκαγιών, αρκετά από αυτά κοντά ή εντός περιοχών όπου υπάρχουν καταυλισμοί Ρομά.
Στις 9 Αυγούστου, δύο εστίες εκδηλώθηκαν σχεδόν ταυτόχρονα στον Ριγανόκαμπο και στον Χάραδρο.
Η κινητοποίηση της Πυροσβεστικής ήταν άμεση, ενώ στα σημεία υπήρξε και παρουσία της Αστυνομίας. Οι φωτιές τέθηκαν τελικά υπό έλεγχο.
Δεν ήταν όμως το μοναδικό περιστατικό.
Την 1η Ιουλίου είχε εκδηλωθεί πυρκαγιά στον καταυλισμό του Ριγανόκαμπου, για την αντιμετώπιση της οποίας κινητοποιήθηκαν πυροσβεστικές δυνάμεις, σε συνθήκες υψηλών θερμοκρασιών και ανέμων.
Και στις 13 Αυγούστου, νέα φωτιά ξέσπασε στον Χάραδρο, στον χώρο του καταυλισμού, με την έγκαιρη επέμβαση της Πυροσβεστικής να αποτρέπει την επέκτασή της.
Επομένως, το ζήτημα δεν μπορεί πλέον να αντιμετωπίζεται απλώς ως ακόμη μία είδηση του καλοκαιριού.
Και εδώ προκύπτει ένα πολύ απλό, αλλά θεμελιώδες ερώτημα:
Εφαρμόζεται ο νόμος με τον ίδιο τρόπο για όλους;
Δεν πρόκειται για ζήτημα καταγωγής. Δεν πρόκειται για αντιπαράθεση με μια κοινωνική ομάδα.
Πρόκειται για κάτι πολύ μεγαλύτερο: την ισονομία και την αξιοπιστία της ίδιας της Πολιτείας.
Το άρθρο 4 του Συντάγματος είναι ξεκάθαρο:
«Οι Έλληνες είναι ίσοι ενώπιον του νόμου».
Αυτό δεν πρέπει να αποτελεί απλώς μια συνταγματική διακήρυξη. Πρέπει να αποτελεί καθημερινή πραγματικότητα.
Δεν μπορεί να υπάρχει αυστηρότητα για τον έναν και ανοχή για τον άλλον. Δεν μπορεί η εφαρμογή του νόμου να εξαρτάται από την κοινωνική θέση, την οικονομική κατάσταση ή την καταγωγή κάποιου.
Δεν ζητάμε αυστηρότερο νόμο για κάποιους. Ζητάμε τον ίδιο νόμο για όλους.
Ο ίδιος νόμος. Οι ίδιοι κανόνες. Οι ίδιες υποχρεώσεις. Οι ίδιες συνέπειες.
Και ειδικά όταν μιλάμε για φωτιές μέσα στην αντιπυρική περίοδο, το ζήτημα είναι εξαιρετικά σοβαρό.
Η πρόκληση πυρκαγιάς, όταν μπορεί να δημιουργήσει κίνδυνο για ανθρώπους ή περιουσίες, αντιμετωπίζεται από την ποινική νομοθεσία ως σοβαρή πράξη, ενώ προβλέπονται ευθύνες και όταν συντρέχει αμέλεια.
Δεν μπορούμε λοιπόν να περιμένουμε να ξεφύγει κάποια φωτιά, να απειληθούν σπίτια ή, ακόμη χειρότερα, να χαθεί μια ανθρώπινη ζωή για να αναζητήσουμε τότε ευθύνες.
Η Πολιτεία οφείλει να απαντήσει
Μετά τα επαναλαμβανόμενα περιστατικά σε Χάραδρο και Ριγανόκαμπο, οι πολίτες δικαιούνται συγκεκριμένες απαντήσεις:
Πόσα περιστατικά πυρκαγιάς έχουν καταγραφεί στις δύο περιοχές κατά τη φετινή αντιπυρική περίοδο;
Ποια ήταν, σύμφωνα με τις έρευνες των αρμόδιων υπηρεσιών, τα αίτια των πυρκαγιών;
Σε πόσες περιπτώσεις υπάρχουν ενδείξεις ανθρώπινης παρέμβασης, αμέλειας ή εμπρησμού;
Έχουν ταυτοποιηθεί υπεύθυνοι και, εφόσον υπάρχουν τα απαιτούμενα στοιχεία, έχουν πραγματοποιηθεί προσαγωγές ή συλλήψεις;
Έχουν επιβληθεί διοικητικά πρόστιμα ή άλλες προβλεπόμενες κυρώσεις;
Ποια συγκεκριμένα προληπτικά μέτρα λαμβάνονται ώστε να μη συνεχιστεί το ίδιο φαινόμενο;
Αυτές οι ερωτήσεις δεν στρέφονται εναντίον των Ρομά.
Στρέφονται υπέρ της ασφάλειας όλων, και των κατοίκων των γύρω περιοχών και των ίδιων των οικογενειών που ζουν στους καταυλισμούς.
Γιατί μια ανεξέλεγκτη φωτιά δεν εξετάζει την καταγωγή κανενός. Απειλεί τους πάντες.
Δεν μπορεί να υπάρχει ούτε συλλογική ενοχοποίηση ούτε συλλογική ασυλία.
Η ευθύνη είναι ατομική.
Ο νόμος, όμως, πρέπει να εφαρμόζεται καθολικά
Αν ένας πολίτης παρανομεί, πρέπει να αντιμετωπίζεται όπως οποιοσδήποτε άλλος πολίτης. Ούτε αυστηρότερα λόγω της καταγωγής του ούτε επιεικέστερα λόγω της κοινωνικής ομάδας στην οποία ανήκει.
Αυτό είναι κράτος δικαίου.
Και όταν δημιουργείται στην κοινωνία η εντύπωση ότι υπάρχουν περιοχές ή ομάδες στις οποίες η Πολιτεία διστάζει να εφαρμόσει όσα εφαρμόζει στην υπόλοιπη κοινωνία, τότε η Πολιτεία έχει υποχρέωση είτε να διαψεύσει αυτή την εντύπωση με στοιχεία είτε να διορθώσει το πρόβλημα.
Δεν αρκεί η σιωπή.
Δεν αρκεί να σβήνει η Πυροσβεστική κάθε νέα φωτιά και να περιμένουμε την επόμενη.
Χρειάζονται πρόληψη, διερεύνηση, λογοδοσία και εφαρμογή του νόμου.
Η κοινωνική ένταξη, επίσης, δεν μπορεί να σημαίνει ανοχή στην παραβατικότητα. Πραγματική ένταξη σημαίνει ότι κάθε άνθρωπος έχει τα ίδια δικαιώματα αλλά και τις ίδιες υποχρεώσεις απέναντι στην κοινωνία και στον νόμο.
Ο Χάραδρος και ο Ριγανόκαμπος δεν χρειάζονται άλλη μία συζήτηση αφού εκδηλωθεί η επόμενη φωτιά.
Χρειάζονται απαντήσεις τώρα.
Χωρίς εξαιρέσεις. Χωρίς προνόμια. Χωρίς δύο μέτρα και δύο σταθμά.
Γιατί τελικά το ερώτημα είναι εξαιρετικά απλό:
Αν ο νόμος δεν εφαρμόζεται το ίδιο για όλους, τότε για ποια ισονομία μιλάμε;
Δημήτριος Γ. Παλούμπης
Πολιτικός Επιστήμονας
Πολιτευτής Αχαΐας – Ελληνική Λύση














