Popular Now
Σχολεία: Έρχονται 2.820 προσλήψεις αναπληρωτών – Αναλυτικά οι θέσεις και οι ειδικότητες

Σχολεία: Έρχονται 2.820 προσλήψεις αναπληρωτών – Αναλυτικά οι θέσεις και οι ειδικότητες

Περού: Οι άκεντρες μέλισσες απέκτησαν για πρώτη φορά νομικά δικαιώματα

Περού: Οι άκεντρες μέλισσες απέκτησαν για πρώτη φορά νομικά δικαιώματα

Η NASA καλεί τον κόσμο να στείλει σήμερα ένα φωτεινό «γεια»

Η NASA καλεί τον κόσμο να στείλει σήμερα ένα φωτεινό «γεια»

Περού: Οι άκεντρες μέλισσες απέκτησαν για πρώτη φορά νομικά δικαιώματα

Περού: Οι άκεντρες μέλισσες απέκτησαν για πρώτη φορά νομικά δικαιώματα

Το Περού αναγνώρισε νομικά δικαιώματα στις άκεντρες μέλισσες του Αμαζονίου, ανοίγοντας νέο δρόμο για την προστασία των εντόμων.

Για πρώτη φορά παγκοσμίως, ένα είδος εντόμων αποκτά νομική αναγνώριση και δικαιώματα. Πρόκειται για τις άκεντρες μέλισσες του Αμαζονίου στο Περού, οι οποίες πλέον προστατεύονται από ειδική διακήρυξη που αναγνωρίζει το δικαίωμά τους στην ύπαρξη, στην ανάπτυξη και στη διαβίωση σε ένα υγιές περιβάλλον.

Η «Διακήρυξη των Δικαιωμάτων των Άκεντρων Μελισσών του Αμαζονίου» εγκρίθηκε από δύο δημοτικές αρχές της χώρας, στις επαρχίες Σάτιπο και Ναούτα. Μεταξύ άλλων, προβλέπει τη δυνατότητα νομικής εκπροσώπησης των μελισσών, καθώς και την αποκατάσταση σε περιπτώσεις παραβίασης των δικαιωμάτων τους.

Γιατί οι άκεντρες μέλισσες είναι τόσο σημαντικές

Το Περού φιλοξενεί περισσότερα από 175 είδη άκεντρων μελισσών, σε έναν παγκόσμιο πληθυσμό που ξεπερνά τα 600 είδη. Οι συγκεκριμένοι επικονιαστές αποτελούν βασικό κομμάτι της ισορροπίας των οικοσυστημάτων του Αμαζονίου, ο οποίος καλύπτει σχεδόν το 60% της έκτασης της χώρας.

Παρά το όνομά τους, οι άκεντρες μέλισσες διαθέτουν κεντρί, το οποίο όμως είναι πολύ μικρό ή μη λειτουργικό και δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί αποτελεσματικά για άμυνα. Ορισμένα είδη προστατεύουν τις φωλιές τους, που βρίσκονται σε κορμούς δέντρων, στο έδαφος ή σε σχισμές κατασκευών, με έντονο βουητό ή δαγκώματα.

Οι πληθυσμοί τους αντιμετωπίζουν αυξανόμενες πιέσεις εξαιτίας της αποψίλωσης των δασών, της χρήσης φυτοφαρμάκων και της κλιματικής αλλαγής. Η μείωσή τους απειλεί όχι μόνο τη βιοποικιλότητα, αλλά και τις κοινότητες που εξαρτώνται από την επικονίαση για την καλλιέργεια τροφίμων και φαρμακευτικών φυτών.

Η πρωτοβουλία της βιολόγου Ρόζα Βάσκεζ Εσπινόζα

Καθοριστικό ρόλο στην προσπάθεια αναγνώρισης των δικαιωμάτων των μελισσών είχε η βιολόγος Ρόζα Βάσκεζ Εσπινόζα, ιδρύτρια της περιβαλλοντικής μη κερδοσκοπικής οργάνωσης Amazon Research Internacional.

Η έρευνά της για τις άκεντρες μέλισσες ξεκίνησε το 2020. Στην πορεία, όμως, διαπίστωσε ότι τα συγκεκριμένα αυτόχθονα είδη δεν αναφέρονταν στην περουβιανή νομοθεσία, παρά τη σημαντική οικολογική τους συνεισφορά.

Έτσι, μαζί με περιβαλλοντικές οργανώσεις, επιστήμονες και εκπροσώπους αυτόχθονων κοινοτήτων, προώθησε τη θέσπιση ενός πλαισίου που θα αναγνώριζε ρητά τα δικαιώματα των εντόμων. Η πρωτοβουλία της οδήγησε και στη βράβευσή της με το Rolex Award for Enterprise για το 2026.

Ποιοι συνέβαλαν στη διακήρυξη

Η διακήρυξη διαμορφώθηκε μέσα από συνεργασία της Amazon Research Internacional με το Earth Law Center, έναν διεθνή μη κερδοσκοπικό οργανισμό που δραστηριοποιείται στον τομέα του περιβαλλοντικού δικαίου.

Στην προσπάθεια συμμετείχαν επίσης τοπικοί φορείς, όπως η EcoAsháninka, η Reserva Comunal Ashaninka και η Asociación de Meliponicultores Región Loreto. Ιδιαίτερη σημασία είχε η συμμετοχή των αυτόχθονων Ασανίνκα, οι οποίοι έχουν μακρά σχέση με τις μέλισσες και το φυσικό περιβάλλον του Αμαζονίου.

Με τη νέα νομοθεσία, οργανώσεις και εκπρόσωποι των αυτόχθονων κοινοτήτων αποκτούν τη δυνατότητα να προσφεύγουν στα περουβιανά δικαστήρια για υποθέσεις που αφορούν παραβιάσεις των δικαιωμάτων των μελισσών.

Όπως εξήγησε η νομική διευθύντρια του Earth Law Center για τη Λατινική Αμερική, Κονστάνζα Πριέτο Φιγκελίστ, η πρωτοβουλία συνδύασε την επιστημονική γνώση με την παραδοσιακή γνώση των Ασανίνκα, δημιουργώντας μια γέφυρα ανάμεσα στην επιστήμη, τον αυτόχθονο πολιτισμό και τη δημόσια διοίκηση.

Το επόμενο βήμα για την εφαρμογή των δικαιωμάτων

Η ψήφιση της διακήρυξης αποτελεί την αρχή μιας ευρύτερης προσπάθειας. Το επόμενο στάδιο είναι η δημιουργία συγκεκριμένου σχεδίου δράσης και η θέσπιση κανόνων που θα καθορίζουν πώς θα εφαρμόζονται στην πράξη τα δικαιώματα των μελισσών.

Μεταξύ των ζητημάτων που πρέπει να διευκρινιστούν είναι ο τρόπος διαπίστωσης μιας παράβασης και οι κυρώσεις που θα επιβάλλονται. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η κοπή δέντρου στο οποίο βρίσκεται φωλιά προστατευόμενης αποικίας.

Η Εσπινόζα και οι συνεργάτες της ελπίζουν ότι οι σχετικοί κανονισμοί θα εγκριθούν από τις δημοτικές αρχές μέσα στο 2026. Η αποτελεσματικότητα της πρωτοβουλίας θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τη συνεργασία των τοπικών αρχών, των επιστημόνων και των αυτόχθονων κοινοτήτων.

Η αναγνώριση των δικαιωμάτων των άκεντρων μελισσών αποτελεί ένα ακόμη βήμα στο διεθνές κίνημα για τη νομική προστασία της φύσης. Αντίστοιχες πρωτοβουλίες έχουν προηγηθεί για το οικοσύστημα της λιμνοθάλασσας Mar Menor στην Ισπανία και τον ποταμό Marañón στο Περού.

 

Ακολουθήστε μας στις προτιμώμενες πηγές της Google:

Follow us on Google