Σήμερα, Δευτέρα του Πάσχα, το Άνω Καστρίτσι φόρεσε τα «καλά» του για να υποδεχθεί την κορυφαία στιγμή της τοπικής παράδοσης: τη «Λέηση».
Πρόκειται για ένα έθιμο που χάνεται στα βάθη των αιώνων και αποτελεί ένα αναπόσπαστο κομμάτι της ταυτότητας του τόπου, το οποίο «δεν κατάφεραν να σταματήσουν ούτε η Τουρκοκρατία, ούτε οι πόλεμοι, ούτε η Γερμανική κατοχή, ούτε ο εμφύλιος».
📍 ⏳ Δείτε και άλλες ειδήσεις για Άνω Καστρίτσι
Νωρίς το πρωί, η κεντρική εκκλησία των Αγίων Σαράντα αποτέλεσε την αφετηρία μιας εντυπωσιακής θρησκευτικής λιτανείας. Με την εικόνα της Ανάστασης και το Ευαγγέλιο στην κεφαλή της πομπής, φουστανελάδες και κάτοικοι με παραδοσιακές στολές ξεκίνησαν μια πεντάωρη πεζοπορία στα υψώματα του χωριού.
Το όνομα του εθίμου προέρχεται από τη στεντόρεια ιαχή «Κύριε Ελέησον» (Λέηση), που αντηχούσε σε κάθε γωνιά του βουνού. Η πομπή έκανε στάσεις σε κάθε ξωκλήσι, ενώ τηρήθηκε με ευλάβεια το τελετουργικό με τα υπεραιωνόβια δέντρα: ο ιερέας «σήκωσε το ύψωμα» (αντίδωρο), τοποθετώντας το σε ειδικές οπές που ανοίγονται στον κορμό τους, σφραγίζοντας με αυτόν τον τρόπο την προστασία του χωριού.
«Στη Λέηση αποδίδουν οι κάτοικοι το γεγονός ότι δεν υπήρξαν θύματα μεταξύ των χωριανών κατά τον Εμφύλιο, παρά το ότι το χωριό βρέθηκε στο επίκεντρο των συγκρούσεων», σημειώνουν οι ντόπιοι, υπενθυμίζοντας τον χαρακτήρα δέησης για την αποτροπή καταστροφών και επιδημιών.
Φέτος, η Θεία Λειτουργία τελέστηκε στο γραφικό ξωκλήσι της Παναγιάς, στην κεντρική πλατεία της Αγιασαράντης. Μετά την κατάνυξη, το κλίμα άλλαξε σε γιορτινό. Ο Παπά-Παρασκευάς, τηρώντας το έθιμο, άνοιξε πρώτος τον χορό μαζί με τους φουστανελάδες, δίνοντας το σύνθημα για το παραδοσιακό γλέντι.
Το σκηνικό στην πλατεία συνθέτουν:
- Ψητά αρνιά και παραδοσιακά εδέσματα.
- Κόκκινα αυγά και πασχαλινά κουλούρια.
- Άφθονο κρασί και δημοτικοί χοροί.
Η συμμετοχή του κόσμου ήταν φέτος συγκλονιστική, με τους επισκέπτες να γίνονται ένα με τους κατοίκους, τιμώντας μια παράδοση που παραμένει ζωντανή, θυμίζοντας πως η πίστη και η συλλογική μνήμη είναι οι ισχυρότεροι δεσμοί μιας κοινωνίας.